Amaranthus dubius: complete gids

Overzicht

Amaranthus dubius, ook bekend als spinaatamarant, bleda of pira, is een voedzaam groente- en ornamentaalplant uit de Amaranthaceae-familie. Deze eenjarige plant komt van nature voor in tropische en subtropische gebieden van Afrika, Azie en Amerika. De plant staat bekend om zijn zeer voedingsrijke bladeren, die vergelijkbaar zijn met spinazie, en voor zijn spectaculaire bloemen in tinten van diep paars tot rood.

De plant groeit snel in warme omstandigheden en kan within enkele maanden van zaad tot oogstbare plant groeien. Het is bijzonder populair in Afrika en Azie als voedzaam groente, en wordt nu ook in Europa steeds meer erkend vanwege zijn nutritionele waarde.

Hoewel de plant voorkeur geeft aan warmte, kan het ook in gematigde Europese klimaten groeien, vooral als het laat in het seizoen wordt gezaaid.

Verschijning en bloei

Amaranthus dubius groeit als een compacte tot middelgrote plant, gewoonlijk 60 tot 90 centimeter hoog. De bladeren zijn overwegend groen, soms met purperachtige aderen of tinten, afhankelijk van de groeiomstandigheden en varietal. De bladeren zijn langwerpig-ovaal, ongeveer 5 tot 10 centimeter lang, zacht en eetbaar.

De bloemen zijn de meest opvallende kenmerk. Ze groeien in lange, hangende of rechtopstaande bloeiwijzen (amaranthe genoemd) in kleuren die variationen van diep paars tot helderrood kunnen zijn. Deze bloeiwijzen kunnen 10 tot 20 centimeter lang worden en zijn zeer decoratief.

De plant produceert talrijke zeer kleine zaden die zwart tot goudkleurig zijn, afhankelijk van de varietal.

Ideale plaats

Amaranthus dubius groeit het best in volle zon met minstens 6 uur direct licht per dag. In zeer warme klimaten (zuidelijke Frankrijk, Italie) waardeert de plant wat middagschaduw om overmatige hittestress te voorkomen.

Temperatuur is cruciaal. De plant groeit optimaal tussen 20 en 30 graden Celsius. Bij temperaturen beneden 15 graden groeit de plant praktisch niet en kan het bladeren afvallen. De plant is zeer vorstgevoelig en kan niet overwinteren in gematigde klimaten.

Zorg voor een beschutte plaats met goede luchtcirculatie, maar bescherm tegen zeer sterke wind die jonge planten kan beschadigen.

Grond

Amaranthus dubius groeit goed in bijna alle gardensoorten grond, mits de drainage redelijk is. De plant is niet erg veeleisend qua bodemchemie, maar groeit sneller in rijkere, voedselrijke grond. Zware klei kan tot problemen leiden, dus voeg zand toe als nodig.

Voeg compost of welgeroterde dierlijke mest toe voor verbeterde voeding. De plant reageert goed op matig voedselaanbod - te veel stikstof bevordert bladgroei op kosten van bloemen.

Een ideaal mengsel voor bedplanting bestaat uit 50% gardengrond met 30% compost en 20% zand.

Watergeven

Water Amaranthus dubius regelmatig, vooral wanneer de plant actief groeit. De grond moet vochtminnend blijven maar niet waterlozig. Water wanneer de bovenste 2 centimeter van de grond droog aanvoelt.

In zeer warme, droge omstandigheden kan dagelijks watergeven nodig zijn. Zorg dat water goed afvloeit uit het groeibakje of bed.

Mulch rond de plant met 5 tot 7 centimeter organisch materiaal (strooisel, grasmaaiersnijdsel) om vochtbehoud te bevorderen en temperatuur van de wortels laag te houden.

Zodra je bladeren oogst, water iets minder; de plant concentreert dan energie op nieuwe groei in plaats van bloembloei.

Snoeien en oogsten

Bladen kunnen begonnen worden te oogsten wanneer de plant ongeveer 30 centimeter hoog is. Knip voorzichtig de bovenste 15 tot 20 centimeter van de stengel af; dit stimuleert laterale aftakkingen en leidt tot een voller plant.

Voortdurend blad oogsten verliest de bloembloei, dus als je bloemen wilt, stop met oogsten zodra de eerste bloeiwijzen verschijnen.

De plant kan tijdens het groeisei meerdere keren geoogst worden - dit geeft veel meer bladopbrengst dan de plant eenmaal vol uit te groeien laten.

Onderhoudskalender

Mei tot juni: Zaai zaad na laatste vorst. Plant-outs op ruime afstand (30 centimeter uit elkaar). Begin licht water geven.

Juli tot augustus: Piekgroei. Regelmatig water geven (bijna dagelijks in hete periode). Wekelijkse voeding. Bladoogst beginnen.

September tot oktober: Voeding verminderen. Bloemen verschijnen. Water nog steeds belangrijk. Bladoogst kan worden voortgezet.

November: Plant gaat tot bloei en zaadzetting. Water kan worden verminderd. Plant zal sterven bij vorstvorming.

Winterhardheid

Deze plant is absoluut niet winterhard en kan geen temperaturen onder 5 graden Celsius tolereren. Het moet als eenjarige plant worden behandeld in gematigde klimaten. Na de eerste vorst sterft de plant af. Je kan zaad sparen voor volgende seizoen, of gewoon nieuwe zaad kopen.

In zeer warme klimaten (zuidelijker dan Lyon in Frankrijk) kan de plant zich natuurlijk zaaiien en volgend seizoen opnieuw verschijnen.

Begeleiders in de tuin

Amaranthus dubius groeit goed samen met andere warmteminnende groentegewassen:

• Okra
• Aubergine
• Zoete aardappel
• Andere amaranthus-variaties

De plant is ook decoratief genoeg om in sierperken te groeien tussen bloeiende planten. De opvallende bloeiwijzen contrasteren mooi met lichter gekleurde bloemen.

Afsluitend

Amaranthus dubius is een voedingsrijke, lekkere en mooie plant die in warme zomers gemakkelijk in Europa kan worden geteeld. Het levert voortdurend oogsten van zeer voedzame bladeren op, en de mooie bloemen zijn een bonus. De plant groeit snel vanuit zaad, dus het is ideaal voor tuiniers die graag iets met resultaten willen zien. Plant in mei of juni in warme grond en je zult in juli al groene bladeren kunnen oogsten. Intratuin en Gamma hebben regelmatig zaad in voorraad. Met warmte, water en zon zal deze plant je veel voeding opleveren in een beperkte ruimte.