Wat plant je in maart: de echte start van het seizoen

Waarom maart de echte start is

Februari voelt als lente, maar maart is het moment waarop de tuin echt wakker wordt. De bodem begint op te warmen, het vorstgevaar neemt af en je ziet overal groen terugkomen. Dit is het ideale moment om vaste planten in de grond te zetten, vroege groenten te zaaien en aan de verdere structuur van je tuin te werken.

In maart kun je zonder schuldgevoel aan je tuin beginnen. De bodemtemperatuur ligt dan tussen 8 en 12 graden, wat volstaat voor wortels om uit te groeien. Plant je eerder, dan rotten de wortels weg in de koude, natte grond. Plant je later, dan hebben de planten minder groeiseizoen voor het zomerdroge moment.

Vaste planten: de basis van je tuin

Dit is dé maand voor het aanplanten van vaste planten. Salie (Salvia officinalis), rode spoorbloem (Centranthus ruber), lavendel (Lavandula angustifolia), ooievaarsbek (Geranium), duizendblad (Achillea millefolium) en zonnehoed (Rudbeckia) zijn nu beschikbaar en groeien snel aan omdat ze de hele groeiperiode voor zich hebben.

Kies een droog moment in maart. Werk wat compost in het plantgat, zet de plant met de potvoet op gelijk niveau met de grond, niet dieper en niet ondieper, en duw stevig aan. Water goed in na het planten. De eerste maand geef je regelmatig water, daarna groeien deze planten grotendeels zelfstandig verder.

Neem je tijd voor het ontwerp. Hoogte, bloeitijdstip en kleur bepalen of je border mooi wordt of niet. Groeperingen van oneven getallen, 3, 5 of 7 planten van dezelfde soort, staan sterker dan losse exemplaren hier en daar. Twijfel je welke combinatie bij jouw tuin past? Op gardenworld.app zie je vooraf, in een voorbeeld van je eigen tuin, hoe de beplanting eruit gaat zien.

Aardappelen voorkiemen voor een grotere oogst

Begin maart is het moment om aardappelen (Solanum tuberosum) voor te kiemen. Dit geeft je twee tot drie weken voorsprong en betekent een grotere en vroegere oogst.

Leg de aardappelen op een lichte plek in een doos of bak: niet in de volle zon, maar helder en koel, rond 10 graden. Na twee tot drie weken krijgen ze korte, stevige kiemen. Zet ze daarna in de grond zodra de bodem minder nat is, meestal begin april. Dat voorkomt rot en ziektes aan de kiemen.

Voorjaarsgroenten rechtstreeks buiten zaaien

Met een bodemtemperatuur boven 8 graden kun je diverse groenten rechtstreeks buiten zaaien. Wortelen (Daucus carota), radijs (Raphanus sativus), sla (Lactuca sativa), spinazie, peterselie en bieslook kunnen nu in de grond. Zaai op rechte lijntjes en dun daarna uit, zodat je je schaarse zaad niet verspilt.

Dek de zaairijen af met vliesdoek, heel fijn vogelnet werkt ook, tegen slakken en vogels. Zorg dat de grond vochtig blijft en niet uitdroogt. De eerste groenten kun je over 4 tot 6 weken oogsten.

Gazon herstellen of nieuw aanleggen

Maart is ideaal om kale plekken in het gazon te herstellen. Maai eerst kort, hark het dode viltlaagje weg, werk wat zaaigrond in en zaai dicht met grassaad. Rol aan of duw goed aan. Geef regelmatig water tot het zaad kiemt.

Wil je een helemaal nieuw gazon? Dan kies je nu het beste voor graszoden, de wortels zijn er al dus het gazon is sneller dicht, of je zaait na grondvoorbereiding in april. Maart kan ook, zorg dan wel voor regelmatig water.

Struiken en hagen: snoeien en vorm houden

Het groeiseizoen begint nu echt. Heeft een haagstruik een snoeibeurt nodig, doe dat dan nu, voordat vogels er elders gaan nestelen. Snoei terwijl je nog goed ziet wat je doet en voordat de bladeren volledig dicht zitten.

Voor formele hagen: snoei bovenin iets smaller zodat ook de onderkant licht krijgt. Een haag die bovenin breder is dan onderaan, krijgt kale voeten.

Tuingereedschap en voorbereiding

Maart is ook de maand om je gereedschap op orde te brengen. Slijp snoeischaren, controleer spades en harken, en schuur verroeste delen op. Scherp gereedschap werkt beter en voorkomt beschadiging aan je planten.

Compost van vorig jaar kun je nu gebruiken in je plantwerk. Komt je compost nog niet goed op gang? Controleer de verhouding bruin en groen materiaal en zorg dat de hoop vochtig en goed belucht is.

Wat je beter nog kunt uitstellen

Niet alles kan nu al de grond in. Warmteminnende groenten als tomaten (Solanum lycopersicum), paprika en courgette wachten beter tot mei. Vorstgevoelige kuipplanten als hibiscus (Hibiscus syriacus) en oleander (Nerium oleander) haal je pas na de ijsheiligen, 13 mei, weer naar buiten.

Bomen en fruitstruiken met blote wortel kun je begin maart nog aanplanten, zeker als het flink heeft geregend. Half augustus tot eind maart is de goede periode daarvoor.

Stappenplan

Stap 1: Voorbereiding

Schoffel de border, verwijder onkruid en losse kluiten. Werk compost of bladaarde in de bovenste laag.

Stap 2: Vaste planten uitkiezen en planten

Maak een schets of foto van je beplantingsplan en zet vaste planten op dezelfde diepte als in de pot. Druk goed aan en water goed in.

Stap 3: Groenten zaaien

Zaai wortelen, radijs en sla op rechte lijnen. Dek af met vliesdoek tegen ongedierte.

Stap 4: Aardappelen in de grond

Zet de voorgekiemde aardappelen eind maart in rijtjes in de grond, ongeveer 10 cm diep.

Stap 5: Gazon herstellen

Herstel kale plekken met grassaad op voorbereide zaaigrond. Rol aan en geef regelmatig water.

Veel voorkomende fouten

Een veel gemaakte fout is planten in natte grond. Je voet zakt weg, je denkt nog dat het wel meevalt, maar je hebt net de bodemstructuur verwoest. Plantjes krijgen dan slecht contact met de grond en rotten weg. Wacht tot de grond draagkrachtiger is: zakt je voet niet meer weg, dan mag het.

Een andere fout: aardappelen in ijskoude grond stoppen. Daar rotten ze weg. Voorkiemen helpt, maar zet ze pas in de grond als de bodem echt wat is opgewarmd. Eind maart kan het, begin april is het meestal zeker goed.

Groenten zaaien zonder uit te dunnen is ook een probleem. Je denkt: meer zaad, meer kans. Maar de plantjes blijven dan allemaal dun en zwak. Dun uit tot ongeveer 10 cm afstand, zodat elk plantje ruimte krijgt.

Planten per seizoen in maart

Elke plant wil in maart iets anders. Vaste planten als salie, lavendel en ooievaarsbek wil je nu meteen de grond in: ze groeien dan door hun beste groeiperiode. Aardappelen laten we nu voorkiemen, zodat ze begin april klaar zijn om te planten. Groenten als sla groeien snel, dus je kunt nog om de twee weken zaaien tot in april.

Fuchsia en andere kuipplanten blijven binnen tot na de ijsheiligen, dus niet in maart planten. Heesters als forsythia en sering (Syringa vulgaris) kun je nu al snoeien, ze lopen snel weer uit. Tuinbonen (Vicia faba) die je in oktober hebt gezaaid, groeien nu stevig door en zullen in mei en juni bloeien.

Veelgestelde vragen

Kan ik al tomaten in maart buiten zetten?

Nee, wacht tot na 13 mei. Tomaten rotten weg in koude, natte grond. Binnenshuis voorzaaien in februari en uitplanten na de ijsheiligen is de juiste aanpak.

Mijn bodem is nog kleverig nat. Kan ik toch al planten?

Wacht nog even. Graven in natte grond verwoest de bodemstructuur en geeft slechte groeivoorwaarden. Zakt je voet in de grond weg, dan is het nog te vroeg. Wacht tot de grond droger is.

Hoe diep plant ik vaste planten?

Zet ze op dezelfde diepte als in de pot. Het lichtste, bovenste deel van de wortelkluit hoort niet onder de grond te komen.

Welke groenten groeien snel genoeg in maart?

Radijs (3 weken), sla (4 tot 5 weken), wortelen (8 tot 10 weken). Zaai om de twee weken voor een doorlopende oogst.

Zie het eerst in je eigen tuin

Twijfel je of die plant op die plek past? Op gardenworld.app upload je een foto van je tuin en zie je gratis hoe een voorjaarsontwerp eruitziet, met een plantenlijst zodat je precies weet wat je moet kopen. Het scherpe beeld met plantnamen en maten kost eenmalig 7,99 euro, zonder abonnement.